Đánh giá các kết quả nghiên cứu chăn nuôi kết hợp và sử dụng rau bèo làm thức ăn thay thế để sản xuất vịt ở đồng bằng sông cửu long

Bùi Xuân Mến

Trường ĐH Cần Thơ

5 Bộ

9 Tài nguyên - Môi trường

2007

Một loạt thí nghiệm được thực hiện tại nông hộ và trại thực nghiệm Trường Đại học Cần Thơ để đánh giá ảnh hưởng của phương thức canh tác kết hợp vịt-lúa, vịt-cá-lúa trên năng suất và hiệu quả của hệ thống. Thí nghiệm sử dụng vịt con chăn thả trong ruộng lúa đang sinh trưởng cho thấy, chỉ sau 2 tuần kết hợp, vịt con đã loại trừ hoặc làm giảm nhanh chóng các loại côn trùng hại lúa. Kết quả này cũng cho thấy rõ hơn ở thí nghiệm dùng vịt lai siêu thịt kết hợp ở ruộng lúa cấy đang sinh trưởng. Sản lượng lúa theo phương thức kết hợp vịt-lúa, có bón nửa lượng phân đạm đã đạt mức thấp hơn nhưng không khác biệt có ý nghĩa so với ở ruộng đối chứng (bón đủ phân bón, phun thuốc trừ sâu và trừ cỏ). Bốn thí nghiệm canh tác vịt-cá-lúa kết hợp ở nông hộ được thực hiện liên tục qua các mùa vụ trong cả năm, kết quả cho thấy, vịt và cá trong hệ thống không những kiểm soát tốt sâu rầy, cỏ dại và ốc bươu vàng hại lúa mà còn thay thế hoàn toàn thuốc trừ sâu và trừ cỏ. Phương thức chăn nuôi kết hợp này còn giảm được 20% lượng phân đạm sử dụng nhưng làm tăng năng suất lúa lên 10%. Tổng lợi tức từ hệ thống chăn nuôi kết hợp vịt-lúa hoặc vịt-cá-lúa này cũng tăng từ 55 lên đến 144% một năm so với độc canh cây lúa. Sử dụng thức ăn thủy thực vật như nguồn thay thế thức ăn bổ sung protein trong khẩu phần vịt thịt với mục đích làm giảm chi phí sản xuất. Từ những thí nghiệm thay thế này chỉ cho thấy, bèo tấm sinh trưởng trong ao có chất thải chăn nuôi chứa tỷ lệ cao protein và carotene, hấp dẫn khả năng ăn vào của vịt. Vịt ăn khẩu phần gồm các thực liệu tấm, cám và bèo tấm (Lemna minor) đã đạt mức tăng trọng ngang với vịt ăn khẩu phần có bổ sung bột đậu nành. Vịt sinh sản địa phương cho ăn bèo tấm thay thế hoàn toàn lượng protein bổ sung từ đậu nành và bột cá có tỷ lệ đẻ, tỷ lệ trứng có phôi ngang với vịt cho ăn khẩu phần có protein bổ sung từ đậu nành và bột cá. Sử dụng bèo lục bình (Eichhornia crassipes) thay thế từ 5-25% vật chất khô của thức ăn hỗn hợp trong khẩu phần vịt lai siêu thịt đã không làm ảnh hưởng đến khả năng tăng trọng của vịt thí nghiệm và giảm được chi phí thức ăn cho các mức thay thế tương ứng từ 0,6 đến 6,2%. Duy trì và phát triển chăn nuôi vịt bền vững ở Đồng bằng sông Cửu Long để sản xuất thực phẩm an toàn trong cơ chế thị trường đang là sự thách thức không nhỏ trong tình hình giá thức ăn leo thang hiện nay. Áp dụng các biện pháp chăn nuôi kết hợp có kiểm soát và sử dụng nguồn thức ăn địa phương thay thế thức ăn nhập khẩu sẽ giúp giải quyết công ăn việc làm và tăng thu nhập cho người chăn nuôi vùng nông nghiệp nông thôn.

13_bckh_Bui Xuan Men 105 112.doc